السلمي

313

مجموعة آثار السلمي

[ مقدمه : ] نوشتهء ايتان كولبرگ ترجمهء نصر اللّه پورجوادى مقدمه علاقهء روزافزون محققان به تصوف كلاسيك با آگاهى رو به تزايد ايشان نسبت به جايگاه مهمّ أبو عبد الرحمن سلمى ( ف 412 ق . / 1021 م ) قرين شده است . مع هذا از ميان آثار باقيماندهء سلمى « 1 » فقط تعدادى تاكنون به چاپ رسيده است ، كه از آن جمله است : رسالة الملامتيه « 2 » ، كتاب الأربعين في التصوف « 3 » ، كتاب الفتوة « 4 » ، طبقات الصوفية « 5 » ، وآداب الصحبة وحسن العشرة « 6 » . تفسير سلمى به نام حقائق التفسير براي درك تصوف أولية بسيار مهمّ است ، وليكن هنوز اين اثر به تمامى چاپ نشده است . « 7 » دو اثر از آثار سلمى كه در اينجا به چاپ رسيده است درخور توجه است ، زيرا از جمله خصوصيات آنها اين است كه از همهء آثار ديگر سلمى كه قبلا به طبع رسيده است ماهيتا متفاوت است .

--> ( 1 ) . رجوع كنيد به فهرستى كه ن . شريبه در مقدمهء خود به طبقات الصوفية ( قاهره ، 1953 ) ص 42 - 31 فرآهم آورده است وبه فهرست بروكلمان ، ج 1 ، ص 4 - 671 . به اين فهرستها بايد دو اثر ديگر را كه فريتزماير در Oriens ، شماره 20 ( 1967 ) ، ص 91 تا 106 معرفى كرده است ، به نامهاى نسيم ( كذا ) الأرواح ورسالة في كلام الشافعي في التصوف ، افزود . ( 2 ) . به تصحيح أبو العلاء عفيفي ؛ قاهره ، 1945 . ( اين اثر در همين مجموعه نيز به چاپ رسيده است . ) ( 3 ) . حيدرآباد ، 1369 ق . ( اين اثر در همين مجموعه نيز به چاپ رسيده است . ) ( 4 ) . به تصحيح ف . تشنر F . Taeschner ، در Stud . Orientalia J . pedersen Septagenario ( Havniae 1953 ) pp . 340 - 51 ( 5 ) . به تصحيح ن . شريبه ، قاهره ، 1953 ، وتصحيح ديگرى از آن توسط J . pedersen ، ليدن ، 1960 . ( 6 ) . تصحيح م . جى . كيستر M . J . Kister ، قدس ، 1954 . اين اثر در همين مجموعه نيز به چاپ رسيده است . ( 7 ) . سخنان حسين منصور حلاج ( ف 309 / 922 ) كه در اين تفسير آمده است توسط لوئى ماسينيون استخراج شده ودر كتاب Essai sur les origines du lexique technique de la mystique musulmane ( پاريس ، 1954 ) ص 412 - 359 چاپ شده است . قسمتهاى ديگرى از اين تفسير را پل نويا نيز چاپ كرده است . آثاري كه P . Nwyia از اين تفسير چاپ كرده است عبارت است از تفسير منسوب به امام جعفر صادق ( ع ) ، متوفى 148 / 765 ( در " Me ? langes de l'Universite ? Saint - Joseph " شمارهء 44 [ 1968 ] ، ص 7 - 144 ) وتفسير ابن عطا ( در Trios Oeuvres ine ? dites de Mystique musulmans ، بيروت ، 1972 ، ص 23 تا 182 ) . ( آثار مذكور در همين مجموعهء نيز چاپ شده است . )